NATIONAAL ZWEEFVLIEG CENTRUM TERLET

De beste zweefvliegclub is natuurlijk de Friese Aero Club, maar Terlet is het mooiste veld van Nederland. Schitterend gelegen in een fantastisch natuurgebied. Wakker worden op de slaapzaal van Terlet, een lange ochtendwandeling over de heide, goede koffie en een vers broodje in de Thermiekbel en dan zo'n humoristische briefing van Hans Groeneveld, het begin van een veelbelovende zweefvliegdag. Een thermisch uitstekend veld. Mooie lierbanen, een grote vloot, een fijn restaurant, jaarlijks 6 ton subsidie van het rijk, kortom een veld om van te dromen en een positie waar elke andere Nederlandse zweefvliegclub jaloers op zou kunnen worden.

Zou kunnen worden, want dit is niet het hele verhaal. Terlet draait niet zoals het moet. In vijf jaar tijd heeft het 8 ton schuld bij de KNVvL opgebouwd. Dit jaar draait Terlet met 2 ton verlies. Vorig jaar werden twee kisten verkocht om het hoofd boven water te houden. Wat is er met Terlet aan de hand en wat moet er (volgens mij) gebeuren.

Afdelingsvergadering in Utrecht

Maandag 12 december 1993 een vergadering van de afdeling zweefvliegen over het zelfstandig worden van Terlet. Wanneer een vergadering nuttig is reken ik niet uit hoeveel uren me zo'n avond kost. Het kostte me 9 uren. Concrete besluiten zijn er niet gevallen en uitgewerkte plannen zijn er helaas niet. Volgens de agenda zullen er besluiten genomen worden, maar het is meer een hearing. De zaal zit stampvol Terletgebruikers die terecht allemaal opkomen voor Terlet. Terlet dreigt onderuit te zakken, maar niemand van de gebruikers wijst een goede bel en zegt welke koers we moeten gaan. Het blijft bij een druk bezocht ziekenbezoek terwijl er nodig geopereerd moet worden.

De besturen van de andere verenigingen zien dat er drastisch gesneden moet worden. Zij zijn van mening dat Terlet als veld moet blijven bestaan als er maar geen financiële consequenties voor de eigen club uit voortvloeien. Ze bedanken voor de molensteen.

Wat is er aan de hand?

Hoe zit de bestuursstructuur in elkaar? Terlet is het nationaal zweefvliegcentrum van Nederland en het valt rechtstreeks onder het hoofdbestuur van de KNVvL. De KNVvL dat zijn de zweefvliegers plus de andere afdelingen zoals zeilvliegers, ballonvaarders,

ultra lights  enz. Een schuld aan de KNVvL is dus een schuld aan deze hele groep. Vroeg of laat komt dat in onze contributie tot uitdrukking. Kun je de andere groepen wel mee laten betalen voor schulden gemaakt door Terlet? De afdeling zweefvliegen van de KNVvL heeft bestuurlijk gezien alleen adviserend iets over Terlet te zeggen. Verantwoordelijk is het hoofdbestuur en die wil wel dat Terlet blijft bestaan, maar het kan de exploitatiecijfers van de laatste jaren en de oplopende schuld niet verkopen aan de KNVvL-leden. Daarom moet Terlet zelfstandig worden, terecht losgekoppeld worden van de KNVvL.

De waarde van Terlet voor zweefvliegend Nederland

Wat is de meerwaarde die Terlet boven de andere Nederlandse zweefvliegclubs te bieden heeft? Terlet ontvangt jaarlijks 6 ton subsidie voor de voorbeeldfunctie, het opleiden van zweefvliegers en de technische dienstverlening. Voor sommige clubs uit het westen van Nederland (hoogte beperkingen) is Terlet de enige manier om thermisch te kunnen vliegen. Voor hen is het voortbestaan van groot belang.

Veel andere clubs hebben meer belang bij het voortbestaan van een veld als Salland dan Terlet en veel Nederlandse clubs rijden de technische dienstverlening van de werkplaats op Terlet voorbij en gaan met hun kisten naar bijv. Van Antwerpen in Grefrath. (Du.)

Salland adverteert en leidt veel zweefvliegers op. Terlet moet zich serieus afvragen hoe ze in deze zaken verandering kan brengen.

De kern van het probleem

Waar ligt de oorzaak van dit alles. Vliegen op Terlet is te vrijblijvend. De meeste vliegers (60%) die er vliegen horen niet bij een club. Er ontbreekt wat ik maar noem het "wij gevoel". Delen in de lusten en lasten. De F.A.C. is voor mij de beste club, want ik voel dat die club mee van mij is. Onze leden hebben de kisten, de hangaar en de kantine samen,

werken er samen voor. Eén Terletganger op de vergadering zei het zo: "Ik vlieg alleen op Terlet, want ik wil niet bij een club." Wat wil hij niet? De verantwoordelijkheid, het winteronderhoud, de zelfwerkzaamheid? Wel de lusten, geen lasten?

Op Terlet betaal je je kabeltje en je vliegt voor ¦30,- per start. Dat kost als we alle uitgaven delen door het aantal starts een start bij ons ook. Daarnaast doen we alles zelf. Meer uren werken dan vliegen. Wanneer wij met een tekort zitten gaat het roer om. Wij moeten er rekening mee houden dat onze leden naar andere clubs weg kunnen lopen. De werkelijke kosten op Terlet per start zijn wel ¦100,-. Is die spreker ook bereid de werkelijke kosten te betalen? Een zweefvliegbedrijf waar beroepskrachten de zaak draaiende houden lijkt aantrekkelijk maar is het ook betaalbaar?

Terlet valt rechtstreeks onder het hoofdbestuur van de KNVvL en dat is een foute bestuursvorm. De verantwoordelijkheid wordt afgewenteld. De tekorten hadden door de gebruikers moeten worden opgevangen. Dan was er wel tijdig ingegrepen. Dan gaat het je aan; voel je het in je beurs. Op een zweefvliegveld moet een bestuur zijn dat door de gebruikers gekozen wordt, aanspreekbaar is. Ze moeten vaak op het veld zijn om te proeven wat er leeft.

De oplossing

Het NZC Terlet moet een vereniging van gebruikers worden. We kunnen prachtige begrotingen maken, accountants-rapporten opstellen of de zaak op efficiëntie doorlichten, maar wanneer we Terlet een bestuursvorm geven waarbij de gebruikers niet verantwoordelijk zijn en voor de tekorten opdraaien dan gaat het in de toekomst gegarandeerd weer fout. Dan leren we onze les niet. Een stichting, gevormd door de Nederlandse zweefvliegclubs samen, is te ver weg en veel te onpersoonlijk.

Volgens mij moeten op Terlet de volgende stappen genomen worden:

  • Het bestuur van Terlet moet in handen komen van een vereniging van gebruikers van Terlet. De gebruikers zijn verantwoordelijke en dragen eventuele tekorten.
  • Terlet krijgt de subsidie voor het zweefvliegen van het rijk en in ruil daarvoor krijgen gebruikers die ook lid zijn van een andere Nederlandse zweefvliegclub een korting van ƒ100,- op de contributie voor Terlet.
  • Wanneer Terlet weer goed draait (daar zullen de gebruikers in hun eigen belang wel voor zorgen) blijft de contributie beperkt.
  • De prijs voor een start moet niet hoger zijn dan op andere velden.
  • Het aantal beroepskrachten mag niet meer zijn dan dat er geld aan subsidie van het rijk binnen komt. De rest van het werk moet door de gebruikers gedaan worden of betaald worden. (meer contributie = meer beroepskrachten)
  • Zweefvliegers die solo gekomen zijn, moeten lid worden van de vereniging Terlet.
  • Deze nieuwe vereniging kan van vliegclub Salland leren hoe een vliegbedrijf ook kan draaien en waarom veel clubs daar graag komen.
  • De technische dienstverlening op Terlet en het zweefvliegen moeten los van elkaar komen te staan. Verkoop de werkplaats en het magazijn met een voorraad van één ton aan een particulier en breng de opbrengst in mindering op de schuld. Een particuliere werkplaats gevestigd op Terlet die net zo bedrijfsmatig werkt als Van Antwerpen heeft hier een markt.
  • De vereniging Terlet neemt al de bezittingen, kisten en startmiddelen over in ruil voor de resterende schuld.

Zo wordt Terlet een veld dat veel zweefvliegers als hun (tweede) club zullen gaan beschouwen. Een veld dat alle kansen krijgt om springlevend te blijven.

Pappen en nat houden kan echt niet langer.

(15 december 1993)